Badem Ezmesi mi Yoksa Yer Fıstığı Ezmesi mi Daha Faydalı?


Badem ezmesinin ve yer fıstığı ezmesinin ortak noktaları çok fazladır. Her ikisi de bitki esaslı yağ ve protein için çok güzel kaynaklardır. Ve her ikisi de tost şeklinde sürülüp her öğünde tüketilebilir.

Badem Ezmesi
Fakat badem ezmesi genellikle fıstık ezmesinden yaklaşık iki kat daha pahalıdır. Aynı zamanda fıstık ezmesinden besin değerleri açısından daha zengindir.
Peki bu zenginlik bu kadar fazla fiyata değer mi? Yoksa fıstık ezmesi de badem ezmesiyle hemen hemen aynı mı? Yazmızda bu soruların cevapları için bir karşılaştırma yapacağız.

Yer Fıstığı Ve Badem Arasındaki Fark Nedir?

Yer fıstığı aslında baklagiller, fasulye ve bezelye gibi bitki ailesinin üyelerindendir. Fıstıklar, yer altında yetişen bakla tohumlarıdır.
Anavatanı Güney Amerika olarak bilinen yer fıstığı, Asya, Afrika, Avrupa ve dünyanın çeşitli bölgelerinde yetiştirilmektedir.
Badem ise ağaçta yetişir. Ceviz, kaju ve diğer fındık benzeri çerez türleriyle daha yakından ilişkilidirler.
İlginçtir ki, verilere göre dünya badem hasatının %79'u Kaliforniya'dan geliyor. Ancak Akdeniz ülkelerin genelinde ve Orta Doğu'da da yetiştiriliyor.
Bademin büyümesinde çok fazla suya ihtiyaç duyulur. Ayrıca bal arısı tarafından tozlaştırılmaya da ihtiyaç duyulur. Bu faktörlerin her ikisi de sürdürülebilirlikle ilgili endişeler uyandırıyor.
Yer fıstıklarının yetiştirilmesinde ise çok az su gerekir ve fıstık bitkisinin çiçekleri kendilerini tozlaştırabilir.
Dolayısıyla badem ezmesinin daha yüksek fiyatı muhtemelen yetiştirilmesindeki zorluğa ve gerekli kayanklara bağlıdır. Bununla birlikte bademe olan talebin daha yüksek olması da etkileyici olmaktadır.
Tat ve Kullanım Farklılıkları
Badem ezmesi ve yer fıstığı ezmesi arasındaki tat farkını tarif etmek oldukça zordur. Bu farkı en iyi şekilde anlamak için badem ve yer fıstığının arasındaki lezzet farkını bilmek gerekir.
Yer Fıstığı ezmesinin kendine has bağımlılık yapan bir kokusu ve tadı vardır. Aynı zamanda sert ve yapışkan bir dokuya sahiptir.
Badem ezmesi ise biraz daha hoş bir tada sahiptir. Aslında bu kişiden kişiye değişebilir. Genel olarak badem ve yer fıstığı ile olan ilişkinize bağlıdır. Aynı zamanda badem ezmesinin çiğ mi yoksa kavrulmuş bademlerden mi yapıldığı da bilinmelidir. Bu da tadı etkileyen faktörlerdendir.
Ancak her ikisi de birbiri yerine kullanılabilir. Her ikisini direk tost olarak tüketebilir veya bazı yemeklerde kullanabilirsiniz. Sade kullanımda badem ezmesinin daha hafif bir tada sahip olduğu kolayca anlaşılabilir. Bunun için fıstık ezmesinin sade tüketimi biraz daha zor olabilir.

Besin Değerleri Karşılaştırması

Kendi besin değerlerini katkı maddeleri önemli miktarda etiklemektedir. Tavsiye edilen katkısız olanları kullanmanızdır. Böylesi daha doğal, dolayısıyla daha sağlıklı bir tercih olacaktır.
Katkısız badem ezmesi ve yer fıstığı ezmesinin değerlerine baktığımızda pek bir fark olmadığını görüyoruz.
Yaklaşık 2 kaşık badem ezmesi ve aynı miktarda fıstık ezmesinin değer karşılaştırması şu şekilde:
Badem Ezmesi
Yer Fıstığı Ezmesi
202 Kalori
188 Kalori
5 gram Protein
8 gram Protein
19 gram Yağ
16 gram Yağ
Gördüğünüz gibi değerler birbirine çok yakın. Hatta yer fıstığı düşük kalori ve yüksek protein ile artı puanı kazanıyor.
Ancak vitaminler açısından bakıldığında badem ezmesi biraz daha önde olabilir.
Kanıtlanmış Faydaları
Besin değerlerinde olduğu gibi genel faydaları açısından da badem ezmesi ve yer fıstığı ezmesi oldukça benzerdir.
Diyetinizde düzenli olarak fıstık, badem veya ezmeleri bulunuyorsa aşağıdaki faydaları görebilirsiniz:
Kalp rahatsızlığı riskini azaltır: Araştırmalar, kalp hastalığı riski düşük olması ile fındıklar arasında bağlantı kurmuştur. 2014 yılında yapılan bir incelemede günlük sadece bir fıstk yemenin bile koroner arter hastalığı riskinin %19 düşürebileceğini gösterdi.
Daha düşük kan basıncı sağlar: Fıstıklar vücudun kan basıncını düzenleyen çok sayıda bileşik, magnezyum ve bakır içerir. Günlük çok az bir porsiyon tüketmeniz bile kan basıncınızı düşürmeye yardımcı olabilir.
Kolesterol düzeylerini iyileştirir: Genel olarak fındık-fıstık tüketimi sağlıklı insanlarda ve orta derecede yüksek kolestrollü kişilerde toplam kolesterolü ve kötü kolesterolü düşürmeye yardımcı olabiliyor.
Sağlıklı bir şekilde kilo verdirir: Kalorileri yüksek olmasına rağmen, araştırmalar düzenli olarak tüketildiğinde kilo almaya neden olmak yerine kilo verdirdiğini gösteriyor.
Kan şekeri kontrolü sağlar: Sağlıklı yağ ve protein içeriklerinden dolayı diyabet, prediabet ve sağlıklı bireylerde düzenli tüketimlerinde kan şekeri kontrolünü geliştiriyor.
Hücre zarlarını korur: Fıstık, zararlı radikallerden hücre zarlarını korumaya yardımcı olan bir antioksidan olan E vitamini bakımından oldukça zengindir. Badem ezmesinde bu vitamin daha fazladır. Ancak her ikisinde de yeterli miktarda mevcuttur.
Safra taşı riskini azaltır: Çoğu araştırma, sık sık fıstık tüketen kişilerin safra taşı riskinin azaldığını göstermiştir. Bunun nedeni muhtemelen fındıkların doymamış yağ ve lif içeriğidir.

Badem Ezmesinin Neden Daha Sağlıklı Olduğu Düşünülüyor?

Badem ezmesi ve fıstık ezmesi arasındaki belirgin benzerliklere rağmen birçok kişi badem ezmesinin daha sağlıklı olduğunu düşünür.
Bunun farklı farklı nedenleri olabilir. Birinci neden fıstıkların baklagillerden olması ve bademlerin ağaçta yetişmesi olabilir.
Sık sık dile getirilen bir diğer şey ise fıstık ezmesinin, diğer minerallerin emilimini azaltan fitik asit gibi antinutrientleri içermesidir. Bu doğru bir tespit olsa da badem ezmesi için de durum aynıdır.
Dahası, araştırmalar giderek artan bir şekilde antinutrientlerin dezavantajlarına rağmen bazı avantajlara sahip olabileceğini düşündürmektedir. Örneğin kanser riskini azaltmak gibi.
Ancak bütün bunlar bir kenara, gerçek neden badem ezmesinin daha pahalı bir etikete sahip olmasıdır.
Yakın zamandaki araştırmalar, insanların daha pahalı yiyeceklerin daha sağlıklı olduğuna inandığını ortaya koydu. Bu zaten kolayca anlaşılabilir. Çoğu kimse daha sağlıklı olan ürünün daha yüksek bir fiyata sahip olduğunu düşünür.

Olası Kaygılar

Genelde badem ezmesi veya fıstık ezmesi dezavantajı olmayan sağlıklı gıdalardır. Ancak bununla birlikte değinilmesi gereken birkaç husus vardır.
Alerjiler: Çok nadir de olsa insanların bir kısmı fıstıklara veya ağaçta yetişen çerezlere alerjik olabilir. Örneğin ABD'de fıstıklara alerjik olan insan oranı %1 iken, badem ve diğer ağaç ürünlerine %0.5'tir.
Gıda zehirlenmesi: Her gıdada olduğu gibi zehirlenme riski bu iki gıdada da vardır. Aşırı tüketiminde ciddi rahatsızlıklara yol açabilir.
Katkı maddeleri: Çoğu firma, tadı değiştirmek ve raf ömrünü uzatmak için ürünlere şeker, yağ ve diğer katkı maddelerini dahil eder. Eğer sağlıklı tüketim istiyorsanız içindekiler kısmında görmeniz gereken yazı sadece badem veya yer fıstığı olsun.
Bozulma: Doğal ezmeler buzdolabında beş ila altı ay saklanabilir. Kötü kokmaya başladığında tüketmemeniz gerekir.

Genel Özet

Hem yer fıstığı ezmesi hem de badem ezmesi oldukça sağlıklı seçeneklerdir.
Badem ezmesinin, fıstık ezmesine çok az üstünlüğü sahip olduğu yüksek vitamin ve minerallerden dolayıdır. Ancak bu çok önemsenecek bir fark değildir.
Bununla birlikte her ikisi de kalp hastalıklarının riskini azaltır ve kan şekerini sabit tutmaya yardımcı olur. Daha farklı faydaları da vardır.